Integracja sensoryczna (SI) – wspieramy rozwój dziecka
Integracja sensoryczna to proces, dzięki któremu mózg odbiera, segreguje i interpretuje informacje docierające do nas ze wszystkich zmysłów – wzroku, słuchu, dotyku, równowagi, propriocepcji i węchu. Aby dziecko mogło prawidłowo funkcjonować, zmysły muszą współpracować ze sobą w sposób harmonijny.
Twórczyni teorii SI, A. Jean Ayres, definiuje integrację sensoryczną jako proces, w którym mózg otrzymując bodźce ze wszystkich zmysłów, porządkuje je, interpretuje i łączy z wcześniejszymi doświadczeniami, a następnie reaguje w sposób adekwatny. Dzięki temu wrażenia mogą być wykorzystane w celowym działaniu.
Dzieci z zaburzeniami integracji sensorycznej często zachowują się w sposób niezrozumiały dla otoczenia. Mogą mieć trudności w nauce, w wykonywaniu czynności samoobsługowych, w precyzyjnych ruchach, w sprawności fizycznej oraz w kontaktach społecznych. Otoczenie postrzega je czasem jako nieśmiałe i wycofane lub przeciwnie – nadpobudliwe, kapryśne i nieprzystosowane społecznie.
Diagnoza integracji sensorycznej – jak poznajemy potrzeby dziecka
Proces diagnozy pozwala dokładnie poznać funkcjonowanie dziecka i składa się z kilku etapów:
- Wywiad z rodzicami – informacje o ciąży, porodzie oraz rozwoju dziecka w okresie niemowlęcym i wczesnodziecięcym.
- Kwestionariusze – rodzice wypełniają ankiety dotyczące codziennego funkcjonowania dziecka.
- Próby kliniczne – ocena pracy oczu, koordynacji ruchowej, napięcia mięśniowego, równowagi oraz przetrwałych odruchów.
- Testy – badanie koordynacji ciała, płynności ruchów, planowania motorycznego, czucia ciała i równowagi.
- Podsumowanie diagnozy – rozmowa z rodzicami o wynikach badań, przekazanie pisemnej diagnozy i zestawu ćwiczeń do pracy w domu.
Diagnoza i terapia integracji sensorycznej są prowadzone wyłącznie przez certyfikowanych terapeutów metody SI.
Terapia integracji sensorycznej – nauka przez zabawę
Terapia SI ma formę „naukowej zabawy”. Dzieci podczas zajęć bawią się i uczą jednocześnie – np. tocząc się w beczce, huśtając na platformie czy pokonując tor przeszkód.
Podczas terapii dziecko nie ćwiczy konkretnych umiejętności, lecz wzmacnia procesy nerwowe leżące u podstaw tych umiejętności. Zajęcia odbywają się w specjalistycznie wyposażonych salach z przyrządami stymulującymi system przedsionkowy, propriocepcyjny i dotykowy, a także wzrokowy, słuchowy i węchowy.
Terapeuta dostosowuje zadania do możliwości dziecka, stawiając wyzwania na granicy jego aktualnych kompetencji. Dzięki temu dziecko poprawia funkcjonowanie fizyczne, nabiera pewności siebie i zyskuje poczucie własnej wartości.
Dla kogo jest terapia SI?
Terapia integracji sensorycznej jest przeznaczona dla dzieci, które:
- mają trudności w przetwarzaniu bodźców sensorycznych,
- wykazują problemy w nauce, koncentracji lub koordynacji ruchowej,
- mają trudności w wykonywaniu czynności samoobsługowych lub precyzyjnych,
- są nadwrażliwe lub nadpobudliwe sensorycznie,
- potrzebują wsparcia w funkcjonowaniu społecznym i emocjonalnym.
Dlaczego warto skorzystać z terapii integracji sensorycznej?
Regularne zajęcia pozwalają dziecku:
- poprawić koordynację ruchową, równowagę i sprawność fizyczną,
- lepiej przetwarzać bodźce sensoryczne i reagować adekwatnie na otoczenie,
- zwiększyć pewność siebie i poczucie własnej wartości,
- usprawnić funkcjonowanie społeczne i emocjonalne,
- rozwijać samodzielność i sprawność w codziennym życiu.
